WCVA Trustee news 22 August 2008 / 22 Awst 2008

WCVA training
WCVA has published its new Training and events 2008-09 brochure, outlining our training programme for the forthcoming year. Hard copies can be obtained from the WCVA Helpdesk on 0800 2888 329 or email help@wcva.org.uk.

Code of Good Governance
The Governance Hub has published, Review and development Code of Good Governance, a research report into the awareness, impact and success of the Code of Good Governance. A high proportion of those responding felt that the Code is easy to understand, applicable to their organisation and useful. However, issues identified include: the language and style of the Code need to be more accessible; the Code needs refining for a variety of audiences (while retaining its universal principles), and smaller organisations need tailored and specific help and support.

VAT and renovations
Charities involved in non-business activities should be able to use VAT saving schemes when renovating property, according to a new tribunal ruling. The tribunal ruled that Whitechapel Art Gallery should be able to spread over 10 years the VAT cost of its £10m renovation project at the former Whitechapel library above Aldgate East station. Broadly, the mechanism allows a charity incurring VAT on an asset which is used for both business and non-business purposes to recover all of the VAT up front and to make payments back to HMRC over a ten year period based on the element of non business use

In the past, HM Revenue and Customs has said a VAT saving scheme is available to charities if they are buying or constructing new buildings, but not if they are renovating existing buildings. But the VAT tribunal said this contravened EU law. The hope now is that any substantial renovation work undertaken by charities in the future will now be eligible for the VAT saving scheme.

Challenge events
HMRC has published an updated version of VAT Reference Notice 701/1 Charities, which includes a guide to help charities to determine the correct VAT treatment of any challenge events they are involved with. Many charities offer, or encourage participation in, "challenge" events, such as cycling or trekking as a way of raising funds. They often set a target figure that participants should aim to raise through sponsorship. Fund-raising events that include:

  • a package of both travel and accommodation, or
  • bought-in accommodation, or
  • more than two nights’ accommodation from a charity’s own resources,
    do not qualify for the fund-raising VAT exemption. The current rules are set out in a new Section 10, issued in July 2008.

Gift Aid Transitional Relief
Following Royal Assent to the Finance Bill and the Appropriation Bill, HMRC is now authorized to pay the transitional relief in respect of Gift Aid repayment claims on donations received on or after 6 April 2008. Charities entitled to Gift Aid Transitional Relief will be paid automatically and sent an explanation. Charities themselves do not have to do anything. From now on tax repayments on Gift Aid donations made on or after 6 April 2008, will automatically include Gift Aid Transitional Relief where it is due in addition to the tax claimed.

Substantial donors
HMRC has issued, Substantial donors to charity, a consultation on the 2006 substantial donor rules, in response to charities’ concerns that the rules are not targeted sufficiently accurately, that innocent transactions are being caught and that the rules are placing an unreasonable administrative burden on charities. The substantial donor rules are complex and impose restrictions on the tax exemption available to a charity where there are ‘value extracting’ transactions with its largest donors. The consultation closes on 7 October next.

Charity Commission strategy
The Charity Commission has published its Strategic Plan 2008-11, the latest step in the delivery of its 2005 strategic review. The new plan confirms the direction established in the original review and sets out details of the Commission’s refreshed vision, mission and values for the next three years.

The plan shows how the Commission has taken steps to ensure it can deliver on revised strategic outcomes in line with the new objectives given to the Commission by Parliament in the Charities Act 2006. In addition, it emphasises that the Commission is an independent regulator of the charitable sector, adding Independent as a new value, to run alongside the existing values of Effective, Expert, Fair, Innovative and Responsive. It also identifies a number of key strategic themes that will influence the Commission’s priorities, shape its performance and ensure it delivers against its mission and strategic outcomes over the next three years.

Charity workshop
The Charity Commission is offering the workshop, Protecting charities from harm - developing guidance, on Thursday 18 September, at The Conference Centre at YMCA Newport, Mendalgief Road, Newport NP20 2HF. The workshop aims to further the development of the Commission’s proposed Charity compliance toolkit: protecting charities from harm. It’s designed to:

  • share with the sector emerging thinking about the toolkit
  • seek feedback on its possible scope and content
  • identify current best practice in key areas
  • identify charities keen on working with the Commission in developing the toolkit.

The event will run from 10-00 to 14-00 (with tea and coffee and lunch provided), and places are limited. Send requests for bookings to: Outreach@charitycommission.gsi.gov.uk

Companies Act 2006
The Charity Commission has published extremely useful guidance on the impact of the Companies Act 2006 on charitable companies, and the changes that need to be made in the light of the new and amended law.

Terrorism
The Charity Commission has published the final version of its Counter-terrorism strategy, following an informal consultation period. It recognises that the Commission does not have the resources to eliminate or seek to control all risks as a regulator; instead, the Commission must use a risk and proportionality framework to assess the most appropriate and proportionate course of action to take in any particular circumstances. However, the Commission has identified a number of 'zero-tolerance' issues, such as charity links to or support for terrorism.

Trustee recruitment
ICSA has published a revised edition to its popular best practice guide on the recruitment, appointment and induction of charity trustees. The guide has been written to provide those responsible for the governance of a charity with best practice guidelines on how to recruit the most suitable trustees and how to support their development so that they continue to add value to the organisation during their period of service. A copy of the new best practice guide can be obtained for £15 from the ICSA Information Centre on 020 7612 7035, or by e-mailing informationcentre@icsa.co.uk

Freepost problems
A small charity in Bath has successfully trialled a method of avoiding problems with the current Freepost system. Freepost equipment at Royal Mail cannot recognise whether an envelope carries a stamp or not, the result being that Freepost letters are being charged to charities even if supporters put a stamp on, and thus Royal Mail is being paid twice.

The Research Institute for the Care of Older People has started printing envelopes with a message asking supporters to cross out the Freepost line if they are using a stamp. This proved successful in a recent mailing and other charities who use the Freepost system as part of their fundraising may find this approach useful.

Migrant workers
The Home Office has recently announced that employers currently employing migrants must apply for a sponsorship licence by 1 October 2008 if they are to continue doing so. In order to employ a skilled worker under Tier 2 or a temporary worker under Tier 5, employers must have submitted their application for a sponsor licence by 1 October 2008. Trustee news has previously reported on this and Bates Wells solicitors have produced a useful summary of the new requirements.

Data protection
The Information Commissioner’s Office issues guidance in the form of good practice notes, 'It's your information' notices and technical guidance. In the last few months it has published the following new and updated guidance. Updated guidance:

New guidance:

Intellectual property
The UK Intellectual Property Office has issued a, Consultation on changes to the exemptions from public performance rights in sound recordings and performer’s rights, looking at amending or removing the exemptions enjoyed by charities in relation to the public playing of sound recordings. The consultation closes on 31 October next.

Licensing Act 2003
The House of Commons Culture, Media and Sport Committee has announced a new inquiry into the effects of the Licensing Act 2003. The Committee seeks views on a number of issues including whether there has been any change in levels of public nuisance, numbers of night-time offences or perceptions of public safety since the Act came into force. The Committee will also examine other areas of interest that are raised during the course of its inquiry. Written submissions are invited from interested parties by Tuesday 30 September 2008 and the Committee’s strong preference is for submissions in Word or rich text format (not as a PDF) by e-mail to cmscom@parliament.uk

Childcare provider registers
Ofsted has published guidance on using two new childcare provider registers from September 2008, which introduces them, explains the new arrangements for registration and highlights exemptions to registration.

YouTube
Voluntary organisations in the UK, as well as the US, have access to video sharing site YouTube's Non-profit programme, with increased uploading capacity and access to Promoted Videos areas.

Collaborative projects
There are particular considerations from a funder's perspective when dealing with collaborative projects, such as the importance of investing time at the early stages, or what their expectations are of a lead organisation. Key issues for funders of collaborative projects, is new NCVO guidance written for funders who are considering supporting such projects.

Employment contracts
The CIPD has updated its factsheet Contracts of employment.

Employers’ liability
As of 1 October 2008, employers will be allowed to display their employers’ liability certificate in an electronic format, so long as it remains readily accessible by all employees. In addition, the requirement for employers to retain copies of their certificates for 40 years will be removed. These changes come under the (Employers’ Liability (Compulsory Insurance) (Amendment) Regulations 2008, which amend certain provisions of the Employers’ Liability (Compulsory Insurance) Regulations 1998.

Under the 2008 Regulations, employers are still required to ‘display’ their certificate of insurance in each place of business, but this requirement will now be satisfied if the certificate is made available in an electronic format. For smaller businesses of course, posting a hard copy of the certificate on a notice board may remain the most cost-effective option, and the 2008 Regulations continue to allow them to do so. The 2008 Regulations also remove the requirement for employers to retain their employer liability certificates for a 40-year period. But, it is arguable that it is in employers’ best interests to retain insurance information; if no insurance records can be found the employer will be responsible for payment of the claim.

Discriminatory job adverts
The ECJ has ruled in, Centrum voor gelijkheid van kansen en voor racismebestrijding v Firma Feryn, that discriminatory job advertisements amount to direct discrimination. Thus a job advert by a Belgian company stating that it did not employ 'immigrants' because its clients did not like dealing with immigrants, was capable of amounting to direct discrimination on grounds of race.

This overturns the UK position decided in Cardiff Women's Aid v Hartup in 1984, which held that a job advertisement falls outside the discrimination legislation and that an individual could not bring a claim based on such an advert. The ECJ held (at paras 28 and 34) that a discriminatory job advert sets up a presumption that the employer's recruitment process is tainted by discrimination, and the burden of proof then shifts to the employer to show that its actual recruitment practice does not correspond to that stated in the advert.

Dismissal procedures
The Court of Appeal has overturned a line of EAT authorities on whether unreasonable delay in the statutory dismissal procedures makes the dismissal automatically unfair. In Selvarajan v Wilmot, the employer took about four months to deal with the appeal against dismissal.

The Court of Appeal held, contrary to a line of EAT authorities, that unreasonable delay did not make the dismissal automatically unfair, as the statutory procedure had been "completed". Therefore - despite the delay - it could not be said that the procedure had "not been completed" under ERA 1996, s.98A(1).

Age discrimination
There is both a lot of interest and confusion over the ability of an employer to justify age discrimination. In three recent high profile cases, the courts have stressed the need for tribunals to pay particular attention to the proportionality of any accepted legitimate aims put forward by the employers when objectively justifying discriminatory measures. The law firm CMS Cameron McKenna has produced a very useful analysis of the law in this area.


Newyddion Ymddiriedolwyr

Hyfforddiant WCVA
Cyhoeddodd WCVA ei llyfryn newydd Hyfforddiant a digwyddiadau 2008-09, sy’n amlinellu ein rhaglen hyfforddiant ar gyfer y flwyddyn i ddod. Gellir cael copïau caled oddi wrth Lein Gymorth WCVA ar 0800 2888 329 neu drwy anfon e-bost at help@wcva.org.uk

Côd Trefn Lywodraethol Dda
Mae’r Drefn wedi cyhoeddi Adolygiad a datblygiad Côd Trefn Lywodraethol Dda, sef adroddiad ymchwil i ymwybyddiaeth, effaith a llwyddiant y Côd Trefn Lywodraethol Dda. Roedd cyfran uchel o’r rhai a ymatebodd yn teimlo fod y Côd yn hawdd ei ddeall, yn berthnasol i’w mudiad ac yn ddefnyddiol. Fodd bynnag, adnabuwyd y materion yma: mae angen i iaith ac arddull y Côd fod yn fwy cyraeddadwy; mae angen mireinio’r Côd ar gyfer amrywiaeth o gynulleidfaoedd (wrth gadw ei egwyddorion cyffredinol), ac mae angen cymorth penodol a theilwredig ar fudiadau llai o faint.

TAW ac Adferiadau
Dylai elusennau sydd ynghlwm wrth weithgareddau di-fusnes ddefnyddio cynlluniau arbed TAW wrth adfer unrhyw eiddo, yn ôl dyfarniad tribiwnlys newydd. Dyfarnodd y tribiwnlys y gallai Galeri Gelf Whitechapel daenu cost TAW y prosiect adfer £10m dros ddeng mlynedd yn y llyfrgell uwchben gorsaf Aldgate East. Yn fras, mae’r mecanwaith yn galluogi elusen sy’n mynd i gostau TAW ar ased a ddefnyddir ar gyfer pwrpasau busnes neu beidio adennill y TAW o’r cychwyn a gwneud taliadau i Gyllid a Thollau Ei Mawrhydi dros gyfnod o ddeng mlynedd ar sail defnydd di-fusnes.

Yn y gorffennol, datganodd Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi fod cynllun arbed TAW ar gael i elusennau os ydynt yn adeiladu neu brynu adeiladau newydd, ond ddim ar gyfer adnewyddu hen adeiladau. Ond datganodd y tribiwnlys TAW fod hyn yn mynd yn groes i gyfraith yr Undeb Ewropeaidd. Y gobaith nawr yw y bydd unrhyw waith adnewyddu neu adfer gan elusennau yn gymwys ar gyfer cynllun arbed TAW.

Digwyddiadau her
Mae Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi wedi cyhoeddi fersiwn a ddiweddarwyd o Rhybudd Cyfeirio TAW 701/1 I Elusennau, sy’n cynnwys canllaw i roi cymorth i elusennau i bennu triniaeth gywir TAW ar gyfer unrhyw ddigwyddiadau her ganddynt. Mae nifer o elusennau yn cynnig, neu’n annog cyfranogi mewn digwyddiadau "her" megis beicio neu gerdded fel ffordd i godi arian. Yn aml, gosodir ffigwr fel targed y dylai’r cyfranogwyr gyrraedd drwy nawdd.
Nid yw digwyddiadau codi arian sy'n cynnwys:

  • pecyn teithio a llety, neu
  • llety a brynwyd i mewn, neu
  • mwy na dwy noson llety o adnoddau'r elusen,
    yn gymwys ar gyfer eithriad codi arian TAW. Mae'r rheolau cyfredol ar gael mewn Adran 10 newydd, a gyhoeddwyd ym mis Gorffennaf 2008.

Rhyddhad Trosiannol Cymorth Rhodd
Yn dilyn Cydsyniad Brenhinol i'r Mesur Cyllid a'r Mesur Dyraniad, mae gan Gyllid a Thollau Ei Mawrhydi yr hawl i dalu rhyddhad trosiannol parthed ceisiadau ad-daliad Cymorth Rhodd ar roddion a dderbyniwyd ar neu wedi Ebrill 6ed 2008. Bydd elusennau sydd a'r hawl i Rhyddhad Trosiannol Cymorth Rhodd yn cael eu talu'n awtomatig ac yn derbyn esboniad. Does dim rhaid i elusennau wneud unrhyw beth. O hyn ymlaen, bydd ad-daliadau treth ar roddion Cymorth Rhodd a wneir ar neu wedi Ebrill 6ed 2008 yn awtomatig yn cynnwys Rhyddhad Trosiannol Cymorth Rhodd ble mae'n ddyledus yn ogystal â'r dreth a hawlir.

Cyfranwyr sylweddol
Mae Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi wedi cyhoeddi Cyfranwyr sylweddol ar elusen, sef ymgynghoriad ar reolau cyfranwyr sylweddol 2006, yn ymateb i bryderon elusennau fod y rheolau heb eu targedu'n ddigon manwl, a bod trafodynnau gwir yn cael eu dal, a bod y rheolau yn gosod baich gweinyddol afresymol ar elusennau. Mae rheolau cyfranwyr sylweddol yn gymhleth, ac yn gosod cyfyngiadau ar ryddhad treth sydd ar gael i elusen ble mae trafodynnau 'tynnu gwerth' gyda'r cyfranwyr mwyaf. Mae'r ymgynghoriad yn cau ar Hydref 7fed.

Strategaeth y Comisiwn Elusennau
Mae'r Comisiwn Elusennau wedi cyhoeddi Cynllun Strategol 2008-11, sef y cam diweddaraf sy'n traddodi'r adolygiad strategol 2005. Mae'r cynllun newydd yn cadarnhau'r cyfeiriad a sefydlwyd yn yr adolygiad gwreiddiol ac yn gosod manylion gweledigaeth, bwriad a gwerthoedd newydd y Comisiwn am y tair blynedd nesaf.

Mae'r cynllun yn dangos sut mae'r Comisiwn wedi cymryd camau i sicrhau y gall draddodi canlyniadau strategol adolygedig yn ôl yr amcanion newydd a roddwyd i'r Comisiwn gan y Llywodraeth yn y Ddeddf Elusennau 2006. Yn ogystal, mae'n pwysleisio mai rheolydd annibynnol o'r sector elusennol yw'r Comisiwn, gan ychwanegu Annibynnol fel gwerth newydd, ochr yn ochr â'r gwerthoedd cyfredol - Effeithiol, Teg, Arloesol ac Ymatebol. Mae hefyd yn adnabod nifer o themâu strategol allweddol a fydd yn dylanwadu ar flaenoriaethau'r Comisiwn, yn ffurfio ei berfformiad ac yn sicrhau ei fod yn traddodi yn ôl y canlyniadau strategol dros y tair blynedd nesaf.

Gweithdy Elusen
Mae'r Comisiwn Elusennau yn cynnig y gweithdy Diogelu Elusennau rhag niwed - datblygu cyfarwyddyd, ar Ddydd Iau, Medi 18fed yn y Ganolfan Gynhadledd yn YMCA Casnewydd, Mendalgief Road, Casnewydd NP20 2HF. Mae'r gweithdy yn anelu at ymestyn datblygiad Pecyn Cymorth Cydsyniad Elusennau - diogelu elusennau rhag niwed. Dyluniwyd hwn i:

  • rannu gyda'r sector y meddwl sy'n dod i'r amlwg am y pecyn cymorth
  • chwilio am adborth ar y cwmpas a'r cynnwys posib
  • adnabod yr ymarferion gorau yn yr ardaloedd allweddol
  • adnabod elusennau sy'n frwdfrydig i weithio gyda'r Comisiwn i ddatblygu'r pecyn cymorth.

Bydd y digwyddiad yn rhedeg o 10-00 i 14-00 (gyda lluniaeth), a chyfyngir ar y nifer. Anfonwch geisiadau am le at: Outreach@charitycommission.gsi.gov.uk

Deddf Cwmnïau 2006
Mae'r Comisiwn Elusennau wedi cyhoeddi'r cyfarwyddyd defnyddiol ar effaith y Ddeddf Cwmnïau 2006 ar gwmnïau elusennol, a'r newidiadau sydd angen eu gwneud yn ôl y gyfraith newydd a diwygiedig.

Terfysgaeth
Mae'r Comisiwn Elusennau wedi cyhoeddi'r fersiwn terfynol o'i Strategaeth Gwrthderfysgaeth, yn dilyn cyfnod ymgynghori anffurfiol. Mae'n cydnabod nad oes gan y Comisiwn yr adnoddau i waredu neu chwilio am reoli pob risg fel rheolydd; yn hytrach, rhaid i'r Comisiwn ddefnyddio fframwaith risg a chymesuredd i asesu'r gweithrediad mwyaf addas mewn unrhyw amgylchiad. Fodd bynnag, mae'r Comisiwn wedi adnabod nifer o faterion 'dim goddefgarwch', megis cysylltiadau elusen i gefnogi terfysgaeth.

Recriwtio Ymddiriedolwyr
Mae ICSA wedi cyhoeddi argraffiad diwygiedig i'w (canllaw ymarfer ar recriwtio, penodi a sefydlu ymddiriedolwyr elusen poblogaidd. Ysgrifennwyd y canllaw i roi canllawiau ymarferol i'r rhai hynny sy'n gyfrifol am drefn lywodraethol elusen ar sut i recriwtio'r ymddiriedolwyr mwyaf addas a sut i gefnogi'u datblygiad, fel y gallant ychwanegu at werth y mudiad yn ystod tymor eu gwasanaeth. Gellir cael copi o'r canllaw am £15 oddi wrth Ganolfan Wybodaeth ICSA ar 020 7612 7035, neu drwy anfon e-bost at informationcentre@icsa.co.uk

Problemau Rhadbost
Mae elusen fach yng Nghaerfaddon wedi treialu'n llwyddiannus ffordd o osgoi problemau gyda’r system Rhadbost presennol. Nid yw cyfarpar Rhadbost yn y Post Brenhinol yn medru adnabod os oes stamp ar amlen neu beidio, gyda'r canlyniad o godi tâl ar elusennau hyd yn oed os yw cefnogwyr yn rhoi stamp, ac felly telir y Post Brenhinol dwywaith.

Mae Sefydliad Ymchwil ar gyfer Gofal Pobl Hŷn (The Research Institute for the Care of Older People) wedi dechrau printio amlenni sy'n gofyn i gefnogwyr ddileu'r llinell Rhadbost os ydynt yn defnyddio stamp. Profodd hyn yn llwyddiannus, ac efallai bydd elusennau eraill sy'n defnyddio'r system Rhadbost yn gweld hyn yn ddefnyddiol.

Gweithwyr mudol
Cyhoeddodd y Swyddfa Gartref yn ddiweddar fod rhaid i gyflogwyr sy'n cyflogi gweithwyr mudol wneud cais am drwydded noddi erbyn Hydref 1af 2008 os ydynt am barhau i wneud hynny. Er mwyn cyflogi gweithiwr medrus dan Haen 2 neu weithiwr dros dro dan Haen 5, rhaid i gyflogwyr wneud cais am drwydded noddi erbyn Hydref 1af 2008. Mae newyddion ymddiriedolwyr wedi nodi hyn yn ddiweddar ac mae Cyfreithwyr Bates Wells wedi cyhoeddi
crynodeb defnyddiol ar y gofynion newydd.

Diogelu data
Mae Swyddfa'r Comisiwn Gwybodaeth yn cyhoeddi cyfarwyddyd ar ffurf nodiadau ymarfer da, hysbysebion 'Dyma'ch gwybodaeth chi' a chyfarwyddyd technegol. Yn y misoedd diwethaf, cyhoeddwyd cyfarwyddyd newydd a mwy diweddar:

Cyfarwyddyd newydd:

Eiddo deallus
Mae Swyddfa Eiddo Deallus y DU wedi cyhoeddi Ymgynghoriad ar newidiadau i'r eithriadau hawliau perfformiad cyhoeddus parthed recordiadau sain a hawliau perfformwyr, sy'n edrych ar newid neu ddileu'r eithriadau a fwynheir gan elusennau parthed perfformio cyhoeddus recordiadau sain. Mae'r ymgynghoriad yn gorffen ar Hydref 31.

Deddf Trwyddedu 2003
Mae Pwyllgor Diwylliant, Cyfryngau a Chwaraeon y Tŷ Cyffredin wedi cyhoeddi ymchwiliad newydd i effeithiau'r Ddeddf Trwyddedu 2003. Mae'r Pwyllgor yn chwilio am farnau ar nifer o faterion gan gynnwys os oes unrhyw newid yn lefelau niwsans cyhoeddus, nifer troseddau yn ystod y nos neu ganfyddiadau diogelwch cyhoeddus ers i'r Ddeddf ddod i rym. Bydd y Pwyllgor hefyd yn archwilio meysydd eraill o ddiddordeb a godir yn ystod ei ymchwiliad. Gwahoddir cyflwyniadau ysgrifenedig oddi wrth sefydliadau erbyn Dydd Mawrth, Medi 30ain 2008, a ffafrir cyflwyniadau mewn Word neu rtf (dim PDF) drwy e-bost at cmscom@parliament.uk

Cofrestri darparwyr gofal plant
Mae Ofsted wedi cyhoeddi cyfarwyddyd ar ddefnyddio dwy gofrestr darparwyr gofal plant newydd o fis Medi 2008, sydd yn eu cyflwyno, ac yn esbonio'r trefniadau newydd ar gyfer cofrestru, ac yn amlygu eithriadau cofrestru.

YouTube
Mae gan fudiadau gwirfoddol yn y DU, yn ogystal ag America, hawl i weld y gwefan rhannu fideo YouTube's Non-profit programme, gyda'r gallu i gael mwy o lwytho i fyny a meysydd Fideos Hyrwyddol.

Prosiectau cydweithiol
Mae yna ystyriaethau arbennig o safbwynt arianwyr wrth ddelio gyda phrosiectau cydweithiol, megis pwysigrwydd buddsoddi amser yn y camau cyntaf, neu beth yw eu disgwyliadau am fudiad arweiniol. Mae Materion allweddol ar gyfer arianwyr prosiectau cydweithiol, yn gyfarwyddyd newydd gan y Cyngor Cenedlaethol Mudiadau Gwirfoddol (NCVO) a ysgrifennwyd ar gyfer arianwyr sy'n ystyried cefnogi'r fath brosiectau.

Cytundebau Cyflogaeth
Mae CIPD wedi diweddaru'i daflen gwaith Cytundebau cyflogaeth.

Atebolrwydd Cyflogwyr
O Hydref 1af 2008, bydd hawl gan gyflogwyr arddangos tystysgrif atebolrwydd cyflogwyr mewn ffurf electronig, dim ond ei fod ar gael i bob gweithiwr. Yn ogystal, nid oes rhaid i gyflogwyr gadw copïau o'u tystysgrifau am 40 mlynedd. Mae'r newidiadau hyn yn digwydd dan y Rheoliadau Atebolrwydd Cyflogwyr (Yswiriant Gorfodol) (Gwelliant) 2008, sy'n newid rhai darpariaethau yn Rheoliadau Atebolrwydd Cyflogwyr (Yswiriant Gorfodol) 1998.

Dan Reoliadau 2008, rhaid i gyflogwyr 'arddangos' eu tystysgrif yswiriant ym mhob lleoliad busnes, ond gellir gwneud hyn nawr mewn ffurf electronig. Ar gyfer busnesau llai, bydd arddangos copi caled ar hysbysfwrdd yn fwy cost effeithiol, ac mae'r Rheoliadau 2008 yn eu galluogi i wneud hynny. Mae Rheoliadau 2008 hefyd yn dileu'r angen i gyflogwyr i gadw'r tystysgrifau am gyfnod o 40 mlynedd. Ond, credir yn gryf y dylid cadw gwybodaeth yswiriant; os nad oes cofnodion yswiriant ar gael, bydd y cyflogwr yn gyfrifol am dalu.

Hysbysebion swydd gwahaniaethol
Mae Llys Cyfiawnder Ewrop wedi datgan yn Centrum voor gelijkheid van kansen en voor racismebestrijding v Firma Feryn, fod hysbysebion swydd gwahaniaethol yn creu anffafriaeth uniongyrchol. Felly roedd hysbyseb swydd gan gwmni o Wlad Belg yn datgan nad yw'n cyflogi 'gweithwyr mudol' am nad yw'r cleientiaid yn hoffi delio gyda gweithwyr mudol yn creu anffafriaeth ar sail hil.

Mae hwn yn dymchwel safle'r DU a benderfynwyd yn achos 'Cardiff Women's Aid v Hartup' yn 1984, a ddatganwyd bod hysbyseb swydd y tu allan i ddeddfwriaeth anffafriaeth, ac na all unigolyn hawlio yn erbyn y fath hysbyseb. Datganodd Llys Cyfiawnder Ewrop (ym mharagraffau 28 a 34) fod hysbyseb swydd gwahaniaethol yn gosod rhagdybiaeth fod proses recriwtio'r cyflogwr yn anffafriol, a bod baich y profi yn symud i'r cyflogwr ddangos nad yw'r ymarfer recriwtio gwirioneddol yn cyfateb i'r hyn a nodir yn yr hysbyseb.

Dulliau diswyddo
Mae'r Llys Apêl wedi dymchwel llinell awdurdodau EAT os yw oedi afresymol yn y system diswyddo yn gwneud y diswyddo yn annheg. Yn Selvarajan v Wilmot, cymerodd y cyflogwyr rhyw bedwar mis i ddelio gydag apêl yn erbyn diswyddiad.

Cynhaliodd y Llys Apêl, yn erbyn llinell awdurdodau EAT, nad oedd y diswyddo yma yn annheg, gan fod y broses statudol wedi'i chwblhau. Felly - er gwaethaf yr oedi - nid ellir dweud nad oedd y broses wedi'i chwblhau dan ERA 1996, s.98A(1).

Anffafriaeth oedran
Mae yna lawer o ddiddordeb a dryswch ynglŷn â gallu'r cyflogwr i gyfiawnhau anffafriaeth oedran. Mewn tri achos pwysig yn ddiweddar, pwysleisiodd y llysoedd yr angen am dribiwnlysoedd i dalu sylw arbennig at gymesuredd unrhyw amcanion cyfreithiol a nodir gan y cyflogwyr wrth gyfiawnhau mesurau anffafriaeth yn wrthrychol. Mae'r cwmni cyfreithiol CMS Cameron McKenna wedi cyhoeddi dadansoddiad o'r gyfraith hynod ddefnyddiol yn y maes yma.